سلام ارتش بر پایان رژیم شاهنشاهی

سلام ارتش بر پایان رژیم شاهنشاهی

22 بهمن ماه سال 1357 شورای عالی ارتش بیانیه‌ای را در خصوص همسویی با مردم و انقلاب اعلام کرد و در همان روز انقلاب شکوهمند اسلامی ایران به ثمر نشست. بدیهی است که نه تنها در انقلاب اسلامی ایران بلکه در سرتاسر این کره خاکی، پیروز شدن یک انقلاب بدون همراهی نیروی نظامی آن کشور تقریبا امری ناممکن است و چه بسا میزان اثرگذاری ارتشی که بدنه‌اش از جنس مردم باشد دو چندان هم می‌شود. همان ارتشی که در زمان انقلاب نه رو به روی مردم، بلکه با حضور در کنار مردم مسیر پر تلاطم انقلاب را هموار کرد و نیز برای دفاع از دین و خاک 8 سال سلحشورانه جنگید.

حضرت امام خمینی (ره) جمله معروفی دارند که می‌گوید: «(ارتشیان) قبل از هر چیز ایرانی‌اند» این جمله نشان از بینش و درک قوی امام از زمام امور اجتماعی-سیاسی کشور حتی در زمان تبعید دارد. بنیان گذار کبیر انقلاب پیش از پیروزی انقلاب در مصاحبه‌هایی با رسانه‌های خارجی نیز بارها بر این حقیقت تاکید نمودند. ایشان در مصاحبه‌ای با روزنامه فرانسوی «لوژورنال»، در پاسخ به این سوال که «آیا آرزوی پیوستن ارتش را به مردم دارید؟» پاسخ دادند: «سربازان و افسرانی که با مردم پیوند‏‎ ‎‏دارند و خود آنان از وجود رژیم شاه رنج می برند، دیر یا زود به مردم می پیوندند.» همچنین باری دیگر در مصاحبه‌ای با خبرنگار روزنامه تایمز انگلیس که در مورد جنگ مسلحانه میان مردم و ارتش پرسشی مطرح کرده بود، فرمودند: «با شناختی كه من از ارتش دارم به این مرحله نخواهد رسید.»

نقش ارتش در پیروزی انقلاب از جنبه دیگری نیز بسیار حائز اهمیت است. توجه ویژه‌ای که حکومت پهلوی به ارتش داشت از کسی پوشیده نیست. پایه اصلی حکومت بر روی ارتش نهاده شده بود و هیچ مقامی به جز شخص شاه اجازه دخالت در امور ارتش را نداشت و شاه تا جایی که در توان داشت سعی میکرد جلوی رخنه کردن جریان‌های سیاسی و مذهبی به داخل ارتش را بگیرد. اما با این حال حمایت ارتشیان از انقلاب تا حدی بود که حتی اعلامیه‌های حضرت امام را هم در پادگان‌ها دست به دست می‌کردند. از جمله این ارتشیان می‌توان از افسرانی مانند سرهنگ نامجوی، سرهنگ كتیبه، سرگرد صیاد شیرازی، سرگرد كلاهدوز و سرگرد اقارب پرست نام برد.

حضرت امام در جهت پیشبرد انقلاب استراتژی خاصی را در مورد ارتش پیاده سازی کرد. او مخالف جبهه‌گیری مردم علیه ارتش بود و به جای آن در نظر داشت تا بدنه ارتش (که از آحاد مردم شکل گرفته بود) از رژیم طاغوتی فاصله بگیرد و به سمت ملت سوق پیدا کند. ایشان خطاب به مردم اینگونه فرموده بود: «به سینه ارتش حمله نکنید، بلکه به سوی قلبش نشانه بگیرید. شما باید به قلب های نظامیان متوسل شوید، آنها برادران ما هستند و ما به آنها خوشامد خواهیم گفت...» و در پیامی در 22 دی ماه خطاب به مردم فرمودند: «ملت ایران موظف است که به درجه داران و افسران و صاحب منصبان شریف احترام بگذارند. ارتش از ملت است و ملت از ارتش، با رفتن شاه خائن خللی بر آن وارد نخواهد شد.» مردم هم در مقابله با ارتش گل های میخک سرخ و سفید بر لوله تفنگ و مسلسل نظامیان قرار می دادند و سربازان را گلباران می کردند.

در روزهای نزدیک به انقلاب در جلسات شورای فرماندهان ارتش موضوع رابطه بین مردم و ارتش از جمله گل دادن مردم به سربازان مورد بحث قرار گرفت. در این جلسه ایده حمایت نظامیان از بختیار و راهپیمایی خیابانی هم بررسی شد ولی این نگرانی به وجود آمد که با انجام چنین راهپیمایی عملا به ارتشیان اجازه داده می‌شود که در امور سیاسی دخالت بکنند و نتیجه آن چیزی جز به خیابان آمدن گسترده ارتشیان در حمایت امام و انقلاب نخواهد بود. اما باز هم در روز 19 بهمن عده زیادی از افسران و كاركنان نیروی هوایی ارتش با امام خمینی (ره) دیدار کردند و به دعوت ایشان لبیک گفتند و همین لبیک سلامی بود بر پایان رژیم شاهنشاهی.

نگاه ویژه امام به ارتش تنها محدود تا پیروزی انقلاب نبود و با وجود زاویه‌گیری برخی نفرات نسبت به ارتش در دوره شروع انقلاب ایشان همواره حامی این نیروی دلیر و مردمی بودند، چنان که 2 ماه بعد از پیروزی انقلاب در جمع ارتشیان اینگونه فرمودند: «‏‏شما نظامیان، شما ارتشیان، از ما هستید؛ برادرهای عزیز ما هستید، فرزندان عزیز و برومند ما هستید؛ و ما از شما هستیم. ملت ما پشتیبان شماست و شما پشتیبان ملت. شما‏‎ ‎‏حافظ استقلال مملکت هستید و هر کس با شما مخالفت کند با استقلال مملکت مخالفت‏‎ ‎‏کرده، با اسلام مخالفت کرده. من اعلام می کنم که اگر کسی با ارتش ما امروز مخالفت‏‎ ‎‏بکند با اسلام مخالفت کرده است، با پیغمبر اسلام مخالفت کرده است. امروز ارتش، ‎‏ارتش طاغوتی نیست، ارتش محمدی است.‏»